حسینیه عبدالحسین خانی

 
حسینیه مرحوم عبدالحسین خانی در زمره یکی از حسینیه های قدیمی شهرستان بابل قرار دارد .این بنایتاریخی زیبا که معماری خاصی در در ساخت آن به کار رفته، حکایت روشنی از اعتقادات و باورهای دینی مردم زمان خود دارد .پنجره های گره چین با ارزش هنری بالا و ستون های چوبی محکم که با خط برجسته حکاکی، تزیین شده، زیبایی خاصی به آن بخشیده است.



 علاوه بر آن، این بنا با مهندسی بسیار دقیقش، حاکی از ذوق هنری و اهمیت هنر معماری در نزد مردم انزمان دارد که با هوشیاری خاصی متناسب با اقلیم و جغرافیای منطقه بنا شده است.
 حسینیه عبدالحسین خان یکی از حسینیه های قدیمی است که توسط مرحوم عبدالحسین خان فرزند میرزااسماعیل خان در سال 1226 در روستای مقریکلا بندپی غربی بنا شده است. روستای مقریکلا در بخش بندپی غربی و در 21کیلومتری شهرستان بابل قرار دارد.
مرحوم عبدالحسین خان که یکی از مهر و امضاهایش این بود «عبدالحسین نامم و این فخر مرا بس » چوب این ساختمان را از جنگل ولیگ تا فلکا از چوب درخت آزاد و سایر وسایل ساختمانی را از بندپی تهیه نمود.
وی مهندس معمار بنا و نجار را از اصفهان اوردلذا ستون های این حسینیه با ستون های چهل ستون اصفهان هیچ فرقی ندارد ، نالی در حد فاصل ستون ها وسقف قرار دارد و از نظر هنری دو سال و نیم طول کشید تا خط برجسته این چوب بزرگ حکاکی و نقاشی شود و هم اکنون کارشناسان میراث فرهنگی ارزش انرا چهار میلیارد تومان قیمت کرده اند ضمن انکه پنجره های گره چین 8 و 6و 12 ان ارزش هنری بالایی دارد .
مرحوم عبدالحسن خان بن میرزا اسماعیل خان بر طبق تاریخ شفائی از سال 1226قمر ی ساخت انرا اغاز و حدود 12 سال طول کشید تا ساختمان تکمیل شود و چوب بزرگ نال ان که یکسره میباشد از جنگل تا روستای مغریکلا توسط چهارصد نفر و گاهی قسمتی رارروی شانه که کجاوه درست میکردند ،حمل شد تا این چوب سنگین را پای کار اوردند و در قسمت شمالی تکیه که چند هزار متر مربع زمینی بود که از ان به شکل کارگاه استفاده شد تا نال اماده شود و بعد از اماده شدن نال زمانی که میخواستند انرا بر روی ستونها و دیوار قرار دهند به علت سنگینی ستونها و دیوار را میشکست ، مرحوم عبدالحسین خان سه شبانه روز جمعیت زیادی را جمع کرد و با مشورت و هماهنگی ، وسیله اهرم و قدرت دست مردم و داربست های چوبی و ریسمان بسیار قوی ، نال را طوری بالای دیوار و ستونهای چوبی قرار دادند که ذره ای از بنای مهندسی و معماری خراب نشد . مرحوم عبدالحسین خان که در 18سالگی سرهنگ بود و ساختمان را شروع کرد تا اخر عمرش اطعام روز عاشورا و عزاداری را برعهده داشت و بهترین اطعام و عزاداری را برای دسته های عزاداری که از فیروزجاه تا احمد کلا تقریبا 66روستا که به روستای مغریکلا می امدند، تهیه میکرد و در قسمت جنوبی که اتاقی به نام مسجد است در نماز جماعت شرکت میکرد . در حجرات فوقانی و تحتانی تعدادی طلاب علوم دینی جای داد و به آنان شهریه میداد و چون خودش صاحب اولاد نبود میگفت انشاالله از خیرات این مجموعه در برزخ بهره مند شوم. اما اطراف تکیه بیرون از حصار قریب به یک هکتار زمین بود به عنوان طرق معبرین.در قسمت شمالی حدود چهار هزار متر مربع زمین سبز و چمن بود و محل ناهار خوران هیات های عزاداری و طرف قبله حدود چهار هزار متر زمینی بود که دسته های عزادار در ان واحد عزاداران 12روستا به شکل دسته های جداگانه می ایستادند تا از درب بزرگ قبله  وارد و در حیاط حسینیه به سینه زنی میپرداختند و حدود 30تا 45 دقیقه در انجا سینه زنی میکردند و بعد وارد محوطه حسینیه میشدند ولی همه این زمین های شمالی و جنوبی و شرق و غرب در وقف نامه به نام طرق معبرین ذکر شده که در حال حاضر با ساختن خانه ، مغازه، ، باغ و حفر چاههای کشاورزی از ان کوره راهی بیش نمانده  و مرحوم عبدالحسین خان مسلما فکر نمیکرد محل ناهار خوران حسینیه روزی مورد غصب و غارت قرار گیرد و گرنه حدود سامان زمین ها را با متراژ معین می کرد.
مرحوم عبدالحسین خان جهت تعمیرات مجتمع اسلامی حسینیه، مسجد ، مدرسه طلاب و اطعام و عزاداری و در نهایت شهریه طلاب زمین های زیادی را از مزارع و مرتع وقف امام حسین (ع)نمود و از زمان وقف تا حکومت رضاخان حدود 117سال هیچ تغییری نکرده بود لیکن با ورود عمال پهلوی ، طلاب را از مدرسه بیرون و درب حسینیه را قفل زدند. ساختمان حدود 80سال قبل در زمان حکومت رضاخان تبدیل به دبستان نظامی شد و 44 سال به همین شکل مورد استفاده قرار گرفت تا با احداث دبستان مقریکلا، این ساختمان از دانش اموزان تخلیه شد اما دیگر از ساختمان چیزی باقی نماند  و نال قیمتی ان به علت بارش برف و باران قدر ی کمانی گردید و ستونهای قیمتی مانند چهل ستون ان صدمه دید.
از نظر تولیتی از زمان مرحوم واقف به مدت 117سال اطلاعات دقیقی در دست نیست اما از سال 1300شمسی در حکومت رضا خان ، مرحوم شیخ عبدالصمد گرجی و بعد مرحوم شیخ حسین سلیمان تبار و بعد از وی حجت الاسلام سید علیجان حسنی تولیت ان را عهده دار بودند تا سال 1367طبق مصوبه مجلس و اصلاحات اراضی و و ملی شدن جنگل ، زمین های اطراف تکیه  جهت خانه سازی در اختیار مردم قرار گرفت و حجت الاسلام سید علی جان حسنی به اداره اوقاف بابل مراجعه کرد و استفاء داد و بعد از چهار سال دار فانی را وداع گفت . این موقوفه 18 سال بدون متولی بود تا اینکه به اصرار مردم سید نصرالله حسنی تولیت انرا  عهدده دار شد. حجت الااسلام سید نصرالله حسنی یک روحانی بود و در تکایای بندپی غربی به منبر می رفت و مدتی امام جماعت مسجد هجرت مشهد، صاحب الزمان عبدالعظیم بود از سال 1374 تا کنون در مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام و مسئول تبلیغات اسلامی است . وی تحصیلات علوم دینی را در حوزه های علمیه آمل، قم، مشهد و تهران فرا گرفت و در محضر بزرگانی چون ایت الله اخوندی ،آقارضی شیرازی ، ایت الله خامنه ای تلمذ کرد و همچنین از سوی سازمان فرهنگ و ارتباطات جمهوری اسلامی ایران به عنوان روحانی اعزام به خارج در شهرهای هامبورگ، هانور، مونستر،فرانکفورت، برلین(المان)و همچنین در شهرهای حراره ،زیمباوه، (افریقای جنوبی )در ماه های محرم و ماه مبارک رمضان جهت تبلیغ به منبر می رفت . از اقدامات دیگر وی برگزاری زیارت عاشورا صبح جمعه هر هفته در بندپی غربی به مدت 12سال ، تدریس درس توحید و زیارت عاشورا در حسینیه عبدالحسین خانی میباشد . حاج آقا حسنی در طول 12سال گذشته بر اثر نداشتن موجودی، تاکنون ریالی از موقوفه به عنوان حق تولیت طبق مقرری واقف دریافت ننموده است . وی که از سال 82موقوفه را با مبلغ ششصد هزار تومان از اداره اوقاف بندپی تحویل گرفت، ناهار روز عاشورا  را هر سال با 5000نفر هیئت های عزاداری شروع کرد و در عاشورای سال 94نیز بالغ بر 19000نفر را اطعام دهی نمود. خاطر نشان میشود سید نصرالله حسنی به عنوان متولی برتر در استان مازندران انتخاب شده که در مراسمی با حضور ریاست قوه قضاییه و همچنین مدیران اوقاف و دیگر مسولین در شهرستان امل با اهدای لوح سپاس از زحمات ایشان تقدیرشد. (خبر شمال ،سال دوازدهم ،شماره 541،یکشنبه 6 دی 1394)
 



 
 حجت الاسلام سید نصرالله حسنی  تولیت حسینیه مقریکلا




 
وقف نامه عبدالحسین خان واقف و بنیانگزار حسینیه مقریکلا
رونوشت وقف نامه مورخ 1289 قمری مرحوم عبدالحسین خانی و تعریف حدود اربعه بعضی از زمین های وقفی
ص1 شماره 9 مورخ 6برج جوزا 1300ثبت ملاحظه شد امضاء مهر دفتر معارف اوقاف . اعترف الواقف بالوقف الهم تقبل منا و عمل واجعله ذخیره فی الوری بحق محمد و اله جناب ملا محمد حسن مجتهد گرجی بندپی . آقا میرزا محمد حسن ساروی عبده مسیح الحسینی آقا میرزا محمد ولی مستوفی ساروی افوض امری الی الله . قد اعترف الواقف المذکور فی المتین دام مجده العالی با الوقف المذکور و التولیته و النظاره علی التفصیل المسطور فی الورقه الاحقر یا امام محمد تقی جناب ملا محمد جان علامه عبده محمد حسن بن محمد آقا سید عبدالله بارفروشی. عبدالله الحسینی قد اجریت صیغه الوقف المسطور علی التفصیل المذکور حرره الاحقر جناب آقا شیخ سلیم مجتهد تهرانی الراجی  محمدبن سلیم بقلب سلیم قد اعترف بما رقم فیه لدی العاصی و رفعنا مکانا علیا حضرت حضور الواقف ادام مجده و اقباله و اجلاله لدی الخاطی الاحقر  الاثم الفانی الجانی بتاریخ 22شهر رجب المرجب سرکار  واقف الابرار و بطور مسطور متن اقرار لدی میرزا گلعلی عمران الراجی احمد. علی بسم الله تعالی شانه العزیز قد اعترف الواقف دام عزه و مجده و توفیقه من الله تعالی بالوقف المزبور و التولیه بالتفصیل المسطور کما رقم فی الورقه لدی الاحقر  اللهم تقبل منه عبدالرسول، قداعترف الواقف الموفق بالصحه ما فی الکتاب من البدایه الی النهایه لدی الجانی الفانی جناب آقای حجه الاسلام اشرفی الراجی احمد بن محمد الراجی محمدبن محمد  مهدی قد اعترف الواقف المعزی الیه دام مجده العالی  بالوقف المسطور علی التفصیل المرقوم فی الورقه من البدایه الی النهایه جناب آقا شیخ محمد تقی بار فروشی العبد محمد تقی الحسینی به تاریخ 22 شهر رجب این وقف نامه ای است که به دیوانخانه مازندران اوردند ابراز داشتند هو ذالک اعتبارات عبده الراجی محمد علی قد اعترف بما رقم فیه لدی العاصی مکانا علیا حاج نادعلی عمران.نادعلی حاج عباسقلی ملکشاه عبدالراجی عباسقلی میرزا ابراهیم ملکشاه علی بن ابراهیم کربلایی شاه بابا عمران عبده شاه بابا . قد اعترف بما رقم فی المتین علی نهج المذکور فی 1289افوض امری الی الله عبده عزیزی الله میر سعیدا بلوک باشی غربی عبده الموسوی عبدالراجی الی الله حاجی آقای فیروزجایی سرمن ود محمد قاسم حاجی علی اصغر فیروزجاهی  عبده الراجی آقا جان سلطان فیروزجائی الراجی رضاقلی داداش بیک بائی کلائی  داداش ابن محمد آقا اسماعیل عرب قربانی کعبه اسماعیل مشهدی حسن خشرودی عبده حسن مشهدی حسین یا امام حسین  قد اعترف بما رقم فیه لدی اقل سعادت حاج سید حسن تاجر بارفروش عبده حسن الحسینی حاجی عبدالرحیم تاجر بار فروشی عبده رحیم عالیجاه ملک التجار بارفروشی التوکیل علی الله عبده علینقی حاجی مصطفی قلی لفوری التوکیل علی الله مصطفی قلی آقا مهدی قلی تاجر لفوری عبده الراجی مهدی قلی آقا محمدکاظم بلوک باشی بابل کنار محمد کاظم بن علی آقا ولی لفوری یا ولی الله خدابخش حسن سلطان آرائی عبده الراجی حسن ابن محمد حضرت حضور الواقف دام مجده و اقباله و اجلاله قد وقعت الواقف المسطور علی نهج المنظور لدی الخاطی الاحقر الاثم الفانی و الجانی جناب حاج ملامحمد حسین نشلی حسین منی و انا من حسین هو الواقف علی الضمایر و المطلع علی السرایر بسم الله الرحمن الرحیم الحمد الله الذی وقف علی ضمایر الابرار و وفقهم لاحسن دار القرار و الصلوه و السلام علا خاتم النبیین موجب ایجاد الکرم و الاجلاله و علی الله مصابح محاریب الرحمه و العداله و انزل و ارسل علیه اسبع المثانی و القرآن العظیم و صاحب العلم و الحلم و الجود و السخاوه و الکرامت و التکریم اما بعد مفاد این کتاب مستطاب شرعی المبدئ المآب آن است که چون سرکار عظمت مدار نجدت اقتدار شوکت و جلالت آثار مقرب الخاخان خان با فرهنگ اعنی عبدالحسین خان سرهنگ و حاکم بندپی ادام عمره و اجلاله و اقباله العالی بنای ذخارف دنیای دنی را چون نقش بر آب و موج سرآب یافتند و عین الیقین فرمود که بهترین سرمایه بنای تکایا و مساجد است و وقف نمودن املاک و خیرات و صدقات خاصه وقفی که بر جناب حضرت سید الشهداء علیه آلاف التحیه و الثنا که دارین ربح و نفع آن واصل و عاید واقف خواهد شد لهذا سرکار عمده الخواقین العظام خان مسطور  زادالله عمره را هوای بنای حسینیه و مسجد و مدرسه مطاقت نموده و سعادت یار و توفیق مددکار گشته در قریه مقریکلا بندپی غربی حسینیه و مسجد و مدرسه بنا کرده که ناس حق شناس باجتماع حواس به عبادت خدای یکتای بیهمتا و به عزاداری حضرت سیدالشهداء مشغول باشند و محصلین علوم دینیه در کمال میل به تحصیل علوم دینیه ساعی و برقرار باشند بحمدالله  تعالی از فضل و عنایت و نصرت حضرت ذوالجلال و به یاری ائمه اطهار هریک را به اتمام رسانیده هر یکی را بقرار جزو ذیل ورقه وقف موبد و حبس مخلد نموده و آنچه ملزوماتی که می بایست برای هریک برقرار فرموده وقف بماند از قرار مفصله وقف نموده موقوفات برقرار فرموده تشخیص و تفصیل حسینیه و طرق معبرین وقف است  اطاق سه دری جنب حسینیه طرف قبله مسجد است یک باب ، تشخیص مدرسه فوقانی شش باب تحتانی سه باب 9 باب تشخیص موقوفات حسینیه و مسجد و مدرسه از بابت املاک مراتعی نه رطل و چهار من. مرگنه حوالی  ییلاق     شرق بندپی رطل چهل و دو من واش چال و افرابن چهار رطل ، سازیر چال و سازیر خومن کاین هستند در پرطاس شرقی بندپی از بابت موقوفات حسینیه و مسجد و مدرسه هیفده جریب و هفت قفقیز و هفت دهو نیم در جمعی قریه بزرودپی غربی بندپی هفت جریب شش قفقیز و نه دهو جمعی مقریکلا چال پچار و میدان و جنب محله 9 جریب و دو قفقیز  هشت دهو نیم از جمعی لمسوکلا که داخل جزو و جمع شرقی بندپی است مشهور و موسوم است به کهلوبن هیجده قفقیز اوجابن وقفی از جمله هشت جریب هیجده قفقیز انجیربن کوزچال 9 قفقیز . پل تک یک جریب میدان پا زمین منجمله پانزده قفقیز میدان ایضا یک جریب سر میدان از جمله چهار قفقیز و هشت دهو نیم انجیلی بن منجملهپانزده قفقیز میدان ایضا یک جریب سر میدان از جمله چهار قفقیز و هشت دهو نیم انجیلی بن منجمله جیریب چهار قفقیز شش قفقیز 9دهو تیربن یک جریب و سه قفیز . ایضا تیربن از جمله سه جریب دو جریب بشمه کلا پانزده قفیز. چال پچار منجمله هفت جریب سه جریب و پنج قفیز در جنب محله مقریکلا منجمله پنج پنج جیریب 9قفیز توضیح و تعیین و تشخیص موقوفات که انشاءالله تعالی در هر سنه منافع مزارع و مراتع به قرار وقف نامه برای هریک باید صرف شود اولا تعمیر حسینیه و مسجد و مدرسه تقدیم دارد بر سایر مخارج بعد از تعمیر عشر موقوفه مال متولی است و نصف مال ناظر است و یک ثلث منافع مخصوصا در ایام عاشورا به مخارج لازمه حسینیه از قبیل طعام و شربت و قلیان و مشعل و چراغ و رئضه خوان و جمیع ملزومات اوصرف نمایند که حسینیه است.توضیح دو ثلث دیگر از موقوفه مسطوره که باید به مصارف مسجد و مدرسه و غیرهما صرف نمایند به قرار تفصیل است اجرت خادم و موذن حسینیه و مسجد و مدرسه تعیین شد مبلغ شش تومان است باید خادم کسی باشد که هم خادم باشد و هم موذن چراغ مسجد سالی مقدار چهار من تبریز پیه برآورد شده است هرگاه زیاده و نقصان باشد دست متولی است خودش مختار است حصه مدرس و امام مسجد نیز به قرار تفصیل است . باقی مانده از دو ثلث واحد مال امام و ثلثین مال مدرس . حصه و رسدی طلاب مدرسه نصف از باقی مانده دو ثلث بعد از وضع خادم و موذن و سراج مسجد و مدرس و امام مسجد حق طلاب مدرسه است که هر یک را به مرتبه علم و کمال و فهم مدرس مدرسه به اطلاع متولی و ناظر حصه و رسدی شان را بلاکسور  و قصور داده قبض الواصل از آحاد و افراد طلاب اخذ نمایند  انشا الله در هر سنه حساب جمع و خرج متولی به قرار تسعیر ان تفریق باید شود توضیح انست که تمامی مقدار و مساحت نه رطل چهار من ملک موصوف فوق و رقه و مساحت هیفده جیریب هفت قفیز هفت دهو نیم ارض شلتوک زاری به قرار هشت جزو که بفوق ورقه مسطور است وقف صحیح صریح موبد و حبس مخلد فرموده سرکار جناب جلالت آثار سرکار خان سرهنگ مدظلله العالی برای مخارج حسینیه و مسجد و مدرسه و سایر ملزومات از قرار مفصله محرورها که مشخص و معلوم نمودند مطابق تحریر ورقه صدق رقیمه اجرا صیغه وقف شده هر یک موقوفه را به تصرف وقف داده برقرار فرمودند و ثواب واگذار نموده به وجود کرام خودش و زوجه محترمه مکرمه سرکار علیه عالیه شاهزاده زیورسلطان خانم ادامت مجدتها و تولیت را واگذار نموده است  مادام الحیوه بخود که خودش متولی شرعی باشد  و سرکار علیه عالیه شاهزاده خانم دامت اجالها ناظر باشند انشا الله تعالی بعد از صد و بیست سال که دار عاریت را متولی و ناظر وداع کرده نظر به دارالبقا نمایند متولی شرعی اعلم و افهم و افخم و اورع و افضل علمای بندپی خواهد بود و ناظر اولاد واقف است هر گاه خدای نخواسته اولاد واقف منقرض منقرض شوند متولی شخص مزبور موصوف مسبوق دارای به صفات محسنه مسطوره می باشد و حاکم عرف بندپی ناظر و لوکان بنپی باشد یا خارجی هرگاه حاکم عرف بندپی کلیهما باشد الاقرب فالاقرب در اینصورت حاکم غرب بندپی مقدم است بر حاکم شرق بندپی عشر الثالث من شهر شوال المکرم فی سنه تسعه ثمانین ماتین بعد الف من هجره النبی صلی الله علیه و آله صیغه وقف بمطابق تحریر تفصیل مشتمل علی الایجاب  والقبول در حضور واقف معظم مکرم محترم رفع اله قدره و اجلاله العالی حاکم شرع حضرت رسالت پناهی جاری و ساری ساخته سمت جریان پذیرفت کان ذالک بتاریخ شهر مزبور سنه 1289(یاالله . یا حمید . یا مجیب .یا مجید .عبدالراجی عبدالحسین).حدود زمین های وقفی بزرودپی ، انجیربن کوزچال کشان فرسوکلاشش قفیز و 9دهو . زمین سرکاری مشهور به دو جریب سامان زمین سرکاری مشهور به دو. جریب نیم حدی معروف کرج مشهور پلتک کشان پهلوی محله بزرودپی ، نهر قدیم مشهور به خراط رود سامان زمین ورثه اللهقلی خان. زمین سرکاری مشهور پلتک زمین سامان مشهور به سنگ مرز قدیم سمقریکلا 9جریب و ده قفیز هشت دهو نیم؛ میدان یک جریب؛منجمله پانزده قفیز و چهار قفیز و هشت دهونیم ؛ میدان یک جریب سامان زمین جماعت حلالخور سامان زمین درویش اسد سامان نهر قدیم مشهور بشمه رود زمین حاج ملا محمد حسین تیربن کشان فرسوکلا سیزده قفیز انجیلی بن منجملتین پنج قفیز و شش دهونیم و چهار قفیز و نه دهو؛ بشمه کلا پانزده قفیز سامان زمین سرکاری؛ زمین وصل آقا سید بابا سامان زمین ورثه حمزه بیک سامان اوجاک اوجابن وقفی کشان محله کش بزرودپی به زمین اللهقلی خان هجده قفیز چال پچار منجمله هفت جیریب سه جریب و پنج قفیز شرقی به سه نه قفیز سرکاری غربی مشهور به سه جریب محمد تقی بیک حلالخور جنوبی مشهور به چهار جریب سرکاری شمالی سامان جنگل اوجاک تیربن کشان محله کش بزرودپی منجمله سه جیریب دو جیریب شرقی نهر قدیم غربی زمین آقایان حلالخور قبله متصل زمین سرکاری شمالی متصل زمین سرکاری لمسوکلا مشهور به کهلوبن مشهور معروف جنب محله قفیز.
.